Historiastarego człowieka, któremu u schyłku jego życia świat wywrócił się do góry nogami. Hrabal maluje powojenny obraz zniszczonego człowieczeństwa, które zbudziwszy się z faszystowskiego koszmaru buduje nowy świat - świat socjalistyczny. Bohumil we właściwy sobie sposób subtelnie zarysowuje okrutną niedoskonałość rzeczywistości i rozpaczliwą walkę głównego bohatera z własną samotnością. Walkę o przystosowanie się do nowych realiów wbrew sobie. Walkę o wyrobienie w sobie nowego myślenia. Walkę o zniszczenie swojej przeszłości. Walkę...krótkotrwałą, skazaną na porażkę. Palacz starych książek spotyka na swej drodzę wielki mechaniczny piec do niszczenia milionów książek w krótkim czasie. Symbol ery maszyn, w której nie trzeba mądrości filozofów, w której nie trzeba znać myśli greckiej, by spędzić wakacje na Akropolu. Symbol ery, w której od człowieka wymaga się jedynie zdrowia, siły, młodości i sumiennego wykonywania swojej pracy.